Selen - właściwości, źródła występowania, niedobór i nadmiar selenu w diecie

2021-08-23
Selen - właściwości, źródła występowania, niedobór i nadmiar selenu w diecie

Selen - wielka siła w mikroelemencie

Selen to pierwiastek, który często jest niedoceniany w naszym życiu. Niesłusznie, ponieważ ma on ogromny wpływ na ludzki organizm. Z tego względu postanowiliśmy nieco przybliżyć jego charakterystykę, abyś z pomocą naszego bloga wiedział, jaki jest jego odpowiedni poziom, jakie pełni role i w którym pożywieniu go znajdziesz.

Zapotrzebowanie na selen w przypadku dorosłych osób

Na początek warto zastanowić się, jaka ilość selenu jest prawidłowa u osób dorosłych. Norma uzależniona jest w tym przypadku od płci. Odpowiedni poziom selenu u kobiet to 98-108 µg/L (zapotrzebowanie wzrasta w trakcie ciąży), a u mężczyzn aż 85-120 µg/L. Absolutne minimum to przyjmowanie 55 µg/dobę.

Niestety, ze względu na to, iż Polska leży na gruntach ubogich w ten pierwiastek, zazwyczaj poziom selenu w organizmie nie przekracza 70 µg/L. Jest on gromadzony w roślinach w zbyt małych ilościach, a to między innymi one dostarczają go w naszej diecie. Taka sytuacja oznacza, iż aby uzyskać właściwy poziom selenu we krwi powinien być przyjmowany w postaci suplementów diety oraz jedzenia, które zawiera go najwięcej. Selen od Keloo zawiera w sobie L-Selenometionine która jest najskuteczniejszą formą Selenu która ma najszybsze wchłanianie w naszym organizmie. Jeżeli chcesz dostarczyć odpowiednią dawkę stosując tylko jedną kapsułkę dziennie to Keloo Selen jest właśnie dla Ciebie !

Właściwy poziom selenu we krwi u dzieci

Kolejne zagadnienie, na które należy zwrócić uwagę, to zapotrzebowanie u dzieci. Prawidłowo, powinny one przyjmować od 25 do 55 µg tego mikroelementu na dobę. Wartość ta zmienia się oczywiście wraz z wiekiem, dlatego warto od czasu do czasu ją monitorować.

Źródła selenu w diecie

Najważniejszym źródłem selenu są orzechy brazylijskie, w których można znaleźć nawet 103 µg tego ważnego składnika na 100 g orzechów (dane na podstawie National Food Institute - Technical University of Denmark). Spośród innych produktów roślinnych warto wymienić choćby pszenicę (w szczególności otręby), nasiona słonecznika i otręby owsiane. Osoby lubiące ciecierzycę, fasolę i soczewicę również nie powinny mieć problemu z dostarczaniem oczekiwanych ilości selenu dziennie. Warzywo, po które warto sięgnąć, to także czosnek, który może zagwarantować nawet 26% dziennego zapotrzebowania na selen.

Kolejne bogate źródła tego ważnego składnika to ryby, w szczególności tuńczyk i łosoś. Zaledwie 100 g ryb może pokryć 95% dziennego zapotrzebowania. Doskonałe wartości oferują także inne rodzaje mięsa, w tym wołowina i indyk. Z kolei osoby, które nie przepadają za mięsem, oprócz roślin, zbóż i orzechów mogą wybrać dla siebie także jajka kurze czy twaróg.

Właściwości, niedobór i nadmiar selenu

Wiedząc już, jak ważny może być ten pierwiastek śladowy dla człowieka, warto skupić się na kwestii jego właściwości oraz roli, jaką pełni. Zacząć warto tutaj od jego charakterystyki chemicznej: jest to niemetal, leżący w 16 grupie układu okresowego - tej samej, w której znajduje się także tlen. Selen został odkryty w 1817 roku przez Berzelliusa, Jego wpływ na stan zdrowia człowieka został odkryty jednak znacznie później.

Selen właściwości

Fizjologicznie aktywny pierwiastek jest elementem budulcowym ważnych białek. Pojawia się przede wszystkim jako dwa aminokwasy: Se-Cysteina i Se-Metionina, które budują nasze enzymy. Oznacza to, że jest składnikiem wielu kluczowych procesów metabolicznych, w tym bierze udział w procesach utleniania i redukcji. Jego ważna rola to zapobieganie działaniu wolnych rodników - jest on silnym antyoksydantem, który chroni przed procesami starzenia się.

Jego właściwości na tym się jednak nie kończą. Warto wiedzieć, że pomaga w syntezie DNA oraz procesach programowej śmierci komórek (apoptozy), dzięki czemu zapobiega nadmiernemu starzeniu oraz błędom w jej procesach. W ten sposób zapobiega powstawaniu nowotworów.

Jedna z najbardziej znanych ról selenu to regulacja pracy i metabolizmu hormonów tarczycy. Zapewnia jej prawidłowe funkcjonowanie i chroni przed pojawieniem się chorób, między innymi choroby Hashimoto.

Na uwagę zasługują funkcje ochronne selenu. Bierze udział w procesach odpornościowych i chroni przed występowaniem stanów zapalnych, w tym przed zapaleniem stawów. Może także wykazywać działanie neutralizujące toksyny oraz metale ciężkie poprzez wiązanie się z nimi. Chroni serce przed nadmiernym stresem oksydacyjnym i zawałem.

Bierze także udział w rozwoju tkanki mięśniowej, w tym jako ważny aminokwas budulcowy. Ze względu na to, że u mężczyzn jest częściowo magazynowany w jądrach, pozytywnie wpływa na spermatogenezę i jest uważany za czynnik podnoszący męskie libido.

Na koniec warto dodać, że pomaga zachować zdrowe włosy i paznokcie.

Niedobór selenu

Ze względu na to, jak ważną rolę pełni selen w naszym organizmie, nigdy nie powinniśmy doprowadzać do pojawienia się jego niedoboru. Zbyt małe jego ilości przyczyniają się bowiem do osłabienia układu odpornościowego i szybszego oraz częstszego zapadania na różnorodne choroby. Za niski poziom pierwiastka bezpośrednio wpływa na potencjalne ryzyko wystąpienia chorób serca, stawów i tarczycy.

Udowodniono naukowo, że niedobór selenu przyczynia się do powstawania nowotworów. Przez to, że jest niezbędny do prawidłowego przebiegu spermatogenezy, objawem obniżenia jego stężenia we krwi może być pogorszenie płodności i libido u mężczyzn. Wyraźnie przyczynia się także do spadku nastroju czy nawet depresji.

Najczęstsza przyczyna niskiego poziomu selenu w organizmie

Zazwyczaj przyjmujemy selen w codziennej diecie. Ze względu na to, iż akumulowany jest w produktach roślinnych, jego stężenie zależne jest od rodzaju gleby, na jakiej były hodowane. W Polsce ziemie nie obfitują w ten pierwiastek, co powoduje niską akumulację i potencjalne niedobory w żywności. Inną przyczyną może być słaba przyswajalność tego niemetalu, jeśli nie występuje w formie organicznej. Spożywanie go jako związków nieorganicznych, na przykład soli, nie przynosi bowiem aż tak dobrych rezultatów.

Od czasu do czasu warto skonsultować się z lekarzem, by zdecydował, czy należy podjąć się suplementacji. Jeśli odpowiedź będzie twierdząca, należy sięgnąć po sprawdzone tabletki ze sklepu keloo.store.pl, które normują stężenie selenu.

Nadmiar selenu

Pomimo że zazwyczaj mówimy o zbyt niskich poziomach konkretnych składników odżywczych, w tym przypadku należy też poświęcić chwilę na kwestię zbyt wysokiego poziomu selenu. Selenoza, bo tak nazywane jest schorzenie pojawiające się w przypadku chronicznych zbyt dużych dawek pierwiastka, w pierwszej kolejności objawia się nadmiernym wypadaniem włosów i łamliwością paznokci, a nawet ich schodzeniem. Mogą pojawiać się także bóle stawów, przemęczenie, zaburzenia żołądkowo-jelitowe i zmiany psychiczne, w tym depresja lub nerwowość. Charakterystyczną cechą tego stanu jest czosnkowy oddech".

Nagłe przypadki zatrucia selenem o bardzo wysokim stężeniu są bardzo toksyczne i mogą doprowadzić do marskości wątroby, obrzęku płuc, a nawet śmierci.

Najczęstsze powody zbyt wysokiego poziomu mikroelementu we krwi

Jak już wiemy, w naturalnych produktach roślinnych zawartość selenu jest stosunkowo niska. Selenoza jest więc najczęściej wynikiem nieracjonalnej suplementacji, która nie została poprzedzona konsultacją lekarską. W Polsce z rzadka przyczyną są warunki środowiskowe, związane z miejscem pracy. Jedynie w kilku zawodach, takich jak górnictwo czy hutnictwo, występuje podwyższone ryzyko zatrucia selenem ze środowiska.

Czy jest dla ciebie?

Pierwiastek ten jest niezbędny w wielu procesach metabolicznych. Odpowiada za zdrowie i odporność organizmu, wchodzi w skład związków budulcowych i wykazuje pozytywne oddziaływanie na stan skóry, paznokci czy włosów. Ze względu na te wszystkie cechy monitorowanie jego stężenia jest niezwykle ważne, a każdy objaw, który może wskazywać na zbyt małe spożywanie selenu, powinien zostać skonsultowany z lekarzem.

Jeśli zdecydujesz, że w twojej diecie jest go za mało, a będziesz chciał korzystać ze wszystkich jego pozytywnych efektów, możesz zdecydować się na przyjmowanie selenu w tabletkach. Bez wątpienia szybko odczujesz, ile korzyści z niego płynie.

Pokaż więcej wpisów z Sierpień 2021

Polecane

Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zamknij
pixelpixelpixel